الملا فتح الله الكاشاني

246

تفسير كبير منهج الصادقين في الزام المخالفين ( فارسي )

الى الاسلام فاسلم تسلم اجرك اللَّه مرتين و در آخر آن اين آيه نوشت كه * ( قُلْ يا أَهْلَ الْكِتابِ تَعالَوْا ) * الايه * ( يا أَهْلَ الْكِتابِ ) * اى يهود و نصارى * ( لِمَ تُحَاجُّونَ ) * چرا شما هر دو گروه مخاصمه ميكنيد * ( فِي إِبْراهِيمَ ) * در دين ابراهيم يعنى شما كه يهوديد مىگوييد كه ابراهيم يهودى بود و شما كه ترسايانيد مىگوييد كه نصرانى بود به اين وجه در دين او مجادله ميكنيد * ( وَما أُنْزِلَتِ التَّوْراةُ ) * و حال آنكه فرستاده نشد تورية كه يهود بر شريعت او عمل ميكنند * ( وَالإِنْجِيلُ ) * و نه انجيل كه نصارى حكم آن را منقاد شده‌اند * ( إِلَّا مِنْ بَعْدِه ) * مگر بعد از زمان ابراهيم ( ع ) و مقرر است كه ابراهيم پيش از موسى بود به هزار سال و قبل از عيسى ( ع ) به دو هزار سال و چون او بر ايندو پيغمبر و شريعت و امت ايشان مقدم بوده باشد نسبت يهوديه و نصرانيه به او چون توان داد * ( أَ فَلا تَعْقِلُونَ ) * آيا در نمييابيد و تعقل سخن نميكنيد كه دعوى محال ميكنيد اگر گويند چون نزول تورية و انجيل بعد از ابراهيم دلالت مىكند بر آنكه او بر ملت يهوديه و نصرانيه نبوده و اين هر دو كتاب مبتنى بر قواعد اسلامند پس مستلزم عدم اسلام ابراهيم باشد گوئيم همهء امم متفقاند بر آنكه ابراهيم متسم بوده باسم سامى اسلام غير از يهود كه دعوى ميكنند كه اسلام ملت يهوديه است و نصارى زعم آنست كه اسلام ملت نصرانيه است و انجيل و تورية كه بعد از ابراهيم نازل شده‌اند متضمن اينند كه ابراهيم متسم باسم اسلام بوده و در آنها مذكور نيست كه بر دين يهوديه و نصرانيه بوده و در قرآن كه بعد از همهء كتب است وصف ابراهيم است بدين اسلام و نفى يهوديه و نصرانيه پس اين اوضح حجة است بر آنكه آن حضرت مسلمان بوده و حضرت رسالت ( ص ) و امت مرحومهء او كه متصفند باسم اسلام اولىاند بابراهيم از يهود و نصارى و بايد دانست كه ابراهيم ( ع ) متمسك بود بجميع اصول اسلام و ببعضى از فروع احكام شريعت ما نه بجميع آن زيرا كه از جملهء احكام شريعت ما قراءة قرآنست در نماز و اين در شريعت او نبوده * ( ها أَنْتُمْ هؤُلاءِ حاجَجْتُمْ ) * ها حرف تنبيه است كه به آن متنبه ميسازد مردمان را از حال يهود و نصارى كه غافل بودند به آن و انتم مبتداست و هؤلاء خبران و حاججتم جملهء ديگر كه مبين جملهء اوليست يعنى بدانيد و آگاه باشيد كه شما از گروهى هستيد كه در نهايت حمقيد و بيان حماقت شما اينست كه خصومت كرديد و مجادله نموديد از روى عناد * ( فِيما لَكُمْ بِه ) * در آن چيزى كه هست شما را به آن * ( عِلْمٌ ) * دانش از آن چه در تورية و انجيل يافته‌ايد كه آن ذكر نبوت حضرت